Twee regels, één deadline: wat elke bestelwagen- en vrachtwagenondernemer moet doen vóór 1 juli 2026

Op 1 juli 2026 treden twee van de meest ingrijpende regelgevende wijzigingen in het Europese wegvervoer van de afgelopen jaren tegelijk in werking. Nederland voert zijn kilometerafhankelijke heffing voor vrachtwagens in — de vrachtwagenheffing — en de EU breidt de eisen voor de slimme tachograaf uit naar bestelwagens in het internationale vervoer.

Geen van beide wijzigingen kent een overgangsperiode en de handhaving begint op dag één.

Als uw wagenpark Nederland binnenrijdt, of als uw bestelwagens grensoverschrijdend rijden, moet u nu handelen. Deze gids beschrijft precies wat beide wijzigingen inhouden, wie ze raken en welke concrete stappen u vóór de deadline moet zetten.

Wijziging 1: de Nederlandse tolheffing voor vrachtwagens (vrachtwagenheffing)

Wat houdt het in?

Vanaf 1 juli 2026 vervangt Nederland het Eurovignet door een kilometerheffing voor zware vrachtvoertuigen. Elke vrachtwagen of bestelwagen zwaarder dan 3,500 kg (categorieën N2 en N3) moet betalen voor elke kilometer die op Nederlandse snelwegen en op een aanzienlijk deel van de provinciale en gemeentelijke wegen wordt gereden.

Dit geldt in gelijke mate voor in Nederland geregistreerde voertuigen en voor buitenlandse vervoerders. Lege voertuigen betalen evenveel als beladen voertuigen. Het maakt niet uit welke lading wordt vervoerd of wat het doel van de rit is.

Wat kost het?

De tarieven worden berekend op basis van het voertuiggewicht en de Euro-emissieklasse. De bandbreedte is groot:

• Vanaf €0.022/km voor een licht, schoon voertuig
• Tot €0.425/km voor een zwaar EURO 0-voertuig
• Een typische EURO 6-trekker-opleggercombinatie van meer dan 32,000 kg betaalt ongeveer €0.197–€0.201/km

Op een retourrit van 500 km door Nederland komt dat neer op ongeveer €100 voor een EURO 6-trekker-oplegger — een substantiële kostenpost die voortaan in elke calculatie op Nederlandse corridors moet worden meegenomen.

De OBU-verplichting — en de cruciale valkuil

De heffing wordt geregistreerd en in rekening gebracht via een On-Board Unit (OBU) — een registratieapparaat in de cabine. Hier gaan veel ondernemers de fout in.

De OBU moet te allen tijde ingeschakeld zijn zolang het voertuig zich in Nederland bevindt — ook op wegen waarop de heffing niet van toepassing is. Er bestaat geen uitzondering om het apparaat "alleen op snelwegen" te activeren. De RDW (Rijksdienst voor het Wegverkeer) is hier expliciet over.

Het tweede cruciale punt: OBU's van het Duitse Toll Collect en het Belgische Satellic zijn niet compatibel met het Nederlandse systeem. Als uw wagenpark al OBU's heeft voor de Duitse of Belgische tolverplichting, werken die apparaten hier niet. U hebt een apart contract nodig met een in Nederland erkende aanbieder.

Erkende aanbieders per juni 2026 zijn onder meer:

• NedLinq — Nederlandse nationale aanbieder, geen bijkomende kosten
• AS24 / TotalEnergies — eerste EETS-aanbieder die door de RDW is erkend
• Axxès, Telepass, Toll4Europe, Tolltickets, Eurowag — EETS-aanbieders die meerdere landen dekken met één OBU en één factuur

Wilt u één OBU die naast Nederland ook Duitsland, België en andere Europese landen dekt, kies dan een EETS-aanbieder uit bovenstaande lijst.

Hoe hoog zijn de boetes?

De handhaving begint op 1 juli 2026 en wordt uitgevoerd door de ILT (Inspectie Leefomgeving en Transport) in samenwerking met de politie. Voertuigen met een buitenlands kenteken worden gevolgd via automatische kentekenherkenning (ANPR) en boetes worden grensoverschrijdend geïnd.

Gedurende de eerste zes maanden (tot 1 januari 2027) worden de boetetarieven met 50% verlaagd:

Vanaf 2027 wordt de handhaving verder aangescherpt en vervallen de verlaagde tarieven volledig.

Wat u moet doen

1. Controleer of een van uw voertuigen onder categorie N2 of N3 valt (boven 3,500 kg toegestane maximummassa). Zo ja, dan hebben die vóór 1 juli een Nederland-conforme OBU nodig.
2. Ga er niet van uit dat uw bestaande Duitse of Belgische OBU werkt — dat doet hij niet.
3. Kies een aanbieder: rijdt u alleen in Nederland, dan is NedLinq eenvoudig. Rijdt u routes door meerdere landen, kies dan een EETS-aanbieder voor één apparaat en één factuur.
4. Registreer uw voertuigen bij de gekozen aanbieder voordat u vanaf 1 juli Nederlandse wegen berijdt.
5. Zorg dat chauffeurs begrijpen dat de OBU gedurende hun hele verblijf in Nederland actief moet blijven — niet alleen op tolwegen.
6. Verwerk de kilometerkosten onmiddellijk in uw tarieven voor Nederlandse routes.

‍

Wijziging 2: slimme tachografen (G2V2) nu verplicht voor internationale bestelwagens

Wat houdt het in?

Tot nu toe golden de tachograafverplichtingen voor voertuigen zwaarder dan 3.5 ton. Vanaf 1 juli 2026 breidt het EU-mobiliteitspakket diezelfde verplichtingen uit naar lichte bedrijfsvoertuigen tussen 2.5 en 3.5 ton wanneer deze worden ingezet voor internationaal goederenvervoer of cabotage voor rekening van derden.

Dit is een van de grootste veranderingen in de bestelwagen- en expreskoerierssector van de afgelopen jaren. Ondernemers die grensoverschrijdende bestelwagenroutes reden zonder enige tachograafverplichting, krijgen nu dezelfde registratieplichten als vrachtwagenchauffeurs.

Wie raakt dit precies?

De regel geldt als uw voertuig aan alle drie de volgende criteria voldoet:

• Gewicht: toegestane maximummassa tussen 2.5 en 3.5 ton (inclusief combinatie van bestelwagen en aanhanger)
• Doel: rijden voor rekening van derden (commercieel vervoer)
• Geografie: het overschrijden van een internationale EU-grens, of cabotage in een andere lidstaat

Er gelden vrijstellingen voor bestelwagens die uitsluitend voor binnenlands vervoer worden gebruikt, en voor bepaald eigen vervoer waarbij rijden niet het hoofdberoep van de chauffeur is. De grens tussen beroepsvervoer en eigen vervoer is echter niet altijd duidelijk, en toezichthouders zijn al actief op grenscorridors. Twijfelt u, win dan vóór de deadline juridisch advies of advies over vervoerscompliance in.

Welk apparaat is vereist?

Alleen de slimme tachograaf van de tweede generatie (G2V2) voldoet aan de nieuwe eis. Oudere analoge tachografen, digitale tachografen van de eerste generatie en slimme tachografen van de eerste generatie voldoen onder de nieuwe regels niet aan de norm voor internationaal vervoer met lichte bedrijfsvoertuigen.

De G2V2 maakt gebruik van GNSS-plaatsbepaling en stelt controleurs langs de weg in staat om gegevens op afstand te controleren zonder het voertuig te laten stoppen — een aanzienlijke handhavingsbevoegdheid waarvan ondernemers zich bewust moeten zijn.

De installatie moet worden uitgevoerd door een erkende werkplaats die ook de vereiste kalibratie kan verrichten en een bedrijfsslot kan aanbrengen om de gegevens te beschermen.

Wat moet er op dag één geregeld zijn?

Naast het apparaat zelf vereist legaal opereren onder de nieuwe regels:

• G2V2-tachograaf, correct geïnstalleerd en gekalibreerd door een erkend centrum
• Bestuurderskaarten — persoonlijke chipkaarten die de rijactiviteit aan elke individuele chauffeur koppelen
• Bedrijfskaart — gebruikt om gegevens te downloaden, te archiveren en te overleggen tijdens controles
• Downloadschema voor gegevens — bestuurdersgegevens moeten elke 28 dagen worden gedownload, voertuiggegevens elke 90 dagen
• Veilige opslag van gegevens — gegevens moeten minimaal 12 maanden worden bewaard (24 maanden wordt aanbevolen) en moeten op elk moment beschikbaar zijn voor controle
• Opgeleide chauffeurs — in correct kaartgebruik, registratie van rij- en rusttijden en wat als overtreding geldt

Het praktische probleem waar ondernemers nu tegenaan lopen

Installatiewerkplaatsen in Duitsland, Polen en Nederland melden capaciteitsproblemen. Ondernemers die hebben gewacht, betalen nu 40–60% meer voor installatie dan degenen die eerder in 2026 in actie kwamen. Met nog maar enkele dagen tot de deadline worden vrije plekken schaars en lopen de levertijden op.

Hebt u de installatie nog niet geboekt, doe het dan vandaag — niet volgende week.

Wat u moet doen

1. Breng elke bestelwagen in uw wagenpark met een toegestane maximummassa tussen 2.5 en 3.5 ton in kaart. Bepaal welke daarvan commercieel grensoverschrijdend rijden.
2. Neem onmiddellijk contact op met een erkend tachograaf-installatiecentrum en reserveer installatieplekken.
3. Bestel bestuurderskaarten voor alle chauffeurs die deze routes rijden — de aanvraagprocedure bij de bevoegde instantie in uw land kost tijd.
4. Vraag een bedrijfskaart aan bij uw nationale instantie.
5. Richt een proces voor het downloaden en opslaan van gegevens in vóór de eerste grensoverschrijdende rit onder de nieuwe regels.
6. Train alle betrokken chauffeurs in de EU-rijtijdenregels: maximale rijtijden, verplichte pauzes en dagelijkse en wekelijkse rusttijden.
7. Beoordeel uw routeplanningen opnieuw — de EU-rijtijdenregels kunnen operationele aanpassingen vereisen op routes die voorheen zonder beperkingen werden gereden.

Het grotere plaatje: beide wijzigingen treffen hetzelfde wagenpark

Voor bestelwagenondernemers en expediteurs die internationale expresroutes rijden — met name op de corridors Benelux, Nederland–Duitsland en Nederland–België — komen deze twee wijzigingen tegelijk en versterken ze elkaar.

Uw bestelwagens hebben nu een conforme tachograaf en een actieve OBU nodig wanneer ze in Nederland rijden. Chauffeurs krijgen te maken met nieuwe rusttijdregels die de routeplanning beïnvloeden. De kosten per rit stijgen. De administratie neemt toe.

Dit is geen reden tot paniek — het is een reden om voorbereid te zijn. Ondernemers die hun OBU's hebben geregistreerd, hun tachografen hebben laten installeren en hun chauffeurs vóór 1 juli hebben opgeleid, blijven deze routes zonder onderbreking rijden. Ondernemers die zich niet hebben voorbereid, riskeren boetes, stillegging van voertuigen en reputatieschade bij hun klanten.

De deadline ligt vast. De kosten van niet-naleving zijn reëel. De stappen om te voldoen zijn eenvoudig.

Kom nu in actie, niet op 30 juni.